O Grecji i Czechach

Początki starożytnej Grecji są starsze niż starożytnego Rzymu. Na terenach Hellady już na przełomie X i IX wieku przed naszą erą rozwijała się filozofia, kultura i sztuka. W VIII wieku powstały dwa wiekopomne dzieła Homera- „Iliada” i „Odyseja”. Pierwszy z tych dwóch, antycznych eposów opowiada o przebiegu wojny trojańskiej i zorganizowanej z ogromnym rozmachem wyprawie greckiego króla, chcącego odzyskać z rąk Parysa swą ukochaną żonę- Helenę. Drugi natomiast traktuje o powrocie do ojczyzny jednego z żołnierzy wojny trojańskiej- Odyseusza. Powrót do domu naznaczony jest wieloma niebezpieczeństwami. Antyczny bohater musiał zmierzyć się między innymi z trójgłowym smokiem, kuszącymi syrenami, złą czarodziejką i dwugłowym psem- Cerberem strzegącym wejścia do Hadesu. Gdy wraca do domu po dziesięciu latach tułaczki początkowo rozpoznaje go jedynie pies. Okazuje się jednak, że ukochana żona- Penelopa wiernie na niego czekała i żyją potem szczęśliwie razem do końca swych dni. Oprócz Homera antyczny okres w Grecji dał wielu innych wybitnych filozofów i pisarzy, między innymi- Sokratesa, Arystotelesa, Platona i Sofoklesa. Stworzone przez nich teorie i systemy filozoficzne (wśród nich- stoicyzm, hedonizm, epikureizm, scjentyzm) miały bardzo duży wpływ na życie kulturalne piętnastowiecznej Europy.

W X w. Czechy przyjęły chrzest. Znacznie ułatwiło im to dyplomatyczne kontakty z państwami Europy Zachodniej. W 966r. władca Czech ułatwił Mieszkowi I wprowadzenie chrześcijaństwa w Polsce i dał mu za żonę swą córkę- Dobrawę. W czasie trwania średniowiecza, Czesi znacznie umocnili swoją pozycję wśród krajów Europy Środkowo-Wschodniej. W XIV w. Jan Luksemburczyk zajął większość księstw na Dolnym Śląsku. Czesi byli znaczącym się partnerem na arenie międzynarodowej- świadczy między innymi ich udział i pozycja podczas zjazdów w Wyszogrodzie. W na początku XVII w., w 1620r. Czesi przegrali bitwę pod Białą Górą i przeszli pod panowanie Habsburgów. Była to największa klęska w dziejach kraju. Czesi utracili niepodległość na niemal trzysta lat. W XIX w. uczeni zmuszeni byli odtworzyć od podstaw język czeski, gdyż niemal zupełnie wyszedł on z powszechnego użycia. Czesi odzyskali niepodległość dopiero po zakończeniu I wojny światowej w 1918r. Utworzono wówczas Czechosłowację. Państwo to w 1938r. zostało anektowane przez faszystowskie Niemcy. Po II wojnie światowej Czechosłowacja dostała się pod wpływy Związku Radzieckiego. Po odzyskaniu niepodległości ludność (na drodze powszechnego referendum) zadecydowała o podziale kraju na dwa osobne państwa- Czechy i Słowację.

Historia Niemiec i Włoch

Pierwsze pisemne wzmianki na temat plemion germańskich pojawiły się jeszcze w czasach starożytnego Rzymu. Z tego okresu pochodzi też wiele wykopalisk archeologicznych świadczących o intensywnej wymianie handlowej ze starożytnym Cesarstwem. W pierwszych wiekach naszej ery plemiona germańskie znacznie wzrosły w siłę i w dużym stopniu przyczyniły się do obalenia w 476r. Cesarstwa Zachodniorzymskiego. Przez cały okres wczesnego średniowiecza wrastała potęga Rzeszy Niemieckiej. Znacznie umocniło ją przyjęcie chrztu przez Ottona I. Pozycja niemieckiego cesarza była na tyle silna, że z czasem mógł on rywalizować o władzę nad średniowieczną Europa z rzymskim papieżem. Niejednokrotnie dochodziło do sporów dotyczących kompetencji w sprawie koronowania innych królów europejskich. Pozycję Niemiec osłabiło dopiero rozpoczęte w średniowieczu i zakończone dopiero pod koniec XIX wieku rozbicie dzielnicowe. Decentralizacja miała przez wiele lat fatalny wpływ na losy kraju. Zjednoczenie kraju dokonało pod przewodnictwem pochodzącego z Prus kanclerza Otto von Bismarcka. Dzięki surowym rządom i konsekwentnej polityce udało mu się doprowadzić do wygranej wojny z Francją i znacznego polepszenia ekonomicznej sytuacji Niemiec.

Historia państwa włoskiego sięga przynajmniej X wieku przed naszą erą. Wówczas to terytorium dzisiejszej Italii było zamieszkiwane przez Etrusków, którzy stworzyli wysoko rozwiniętą kulturę, wiele z ich osiągnięć przejęli potem Rzymianie. Za historyczną datę założenia Rzymu przyjmuje się VIII wiek przed naszą erą. Legenda głosi, że zrobili to synowie Marsa- Romulus i Remus. Ten ostatni został jednak zabity podczas sporu jaki zaistniał między braćmi. Przez kilka następnych wieków Rzym coraz bardziej ewaluował przekształcając się z niewielkiej wioski, w potężne państwo obejmujące początkowo całą Italię, a następnie, w szczytowym okresie swego rozkwitu, cały basen Morza Śródziemnego. Kolejne tereny były zdobywane dzięki dobrze wyszkolonej i zdyscyplinowanej armii. Działania wojenne ułatwiały także techniczne usprawnienia stosowanych w owych czasach machin wojennych. Z czasem jednak Cesarstwo miał coraz więcej kłopotów- liczne, grabieżcze najazdy barbarzyńców, rosnąca inflacja, pacyfistyczne nastroje panujące wśród wielu senatorów. Wobec kryzysu Teodozjusz Wielki zadecydował o podziale kraju na dwa niezależne państwa- Cesarstwo Wschodniorzymskie i Zachodniorzymskie. Pierwsze z nich przetrwało do XV wieku, drugie upadło w 476r.

Państwa Europy Wschodniej – Ukraina, Białoruś i Rosja

Ukraina jest wschodnim sąsiadem Polski, graniczy też z Rosją i Mołdawią. Wielkość kraju niemal dwukrotnie przekracza terytorium Polski, natomiast liczba mieszkańców to czterdzieści osiem milionów. Stolicą Ukrainy jest Kijów. Inne wielkie miasta to między innymi Donieck, Lwów i Charków. Początki ukraińskiej historii sięgają pierwszych stuleci naszej ery. Wówczas przez terytorium współczesnej Ukrainy wędrowały liczne plemiona- na przykład gockie. Pierwsze pisemne wzmianki w języku ukraińskim pochodzą z przełomu IX i X wieku, jednak pierwsza ukraińska państwowość powstała dopiero w 1918 roku. Wcześniej Ukraina była przez cały czas pod władaniem Polski lub Rosji. Liczne powstania i batalie o uzyskanie niezależności (w tym najsłynniejsze powstanie Chmielnickiego z połowy XVII wieku) nie przynosiły rezultatów. Pierwsza państwowość ukraińska przetrwała zaledwie kilka miesięcy, następnie ziemie ponownie zostały podzielone pomiędzy Polskę a Rosję, jak już nie raz bywało w przeszłości. Najdłuższy byt Ukrainy jako samodzielnego państwa rozpoczął się dopiero w 1991r. (uzyskała ona wówczas niezależność od Związku Radzieckiego) i trwa do dziś. Wpływy rosyjskie nadal są dość silne na Ukrainie, ale wydaje się, że zachodnia część kraju stopniowo je zwalcza, co udowadniają między innymi wydarzenia pomarańczowej rewolucji.

Białoruś swą niezależność państwową uzyskała (podobnie jak Ukraina) po raz pierwszy w 1918 roku, pomimo że pierwsze teksty pisane w języku białoruskim pochodzą już z czasów wczesnego średniowiecza. Wcześniej plemiona Rusinów były pod panowaniem Polski bądź Rosji. Propaganda obu tych krajów wielokrotnie sugerowała, że Białorusini w ogóle nie mają wykształconej świadomości narodowej i że ich język jest jedynie gwarą polskiego bądź rosyjskiego języka. Białorusini nie zdołali nigdy doprowadzić do wybuchu poważnego powstania, mającego za cel uzyskanie niepodległości. Nawet wówczas gdy stanowili większość w państwie. Wielkim Księstwie Litewskim zamieszkiwało 85% Białorusinów jedynie 15% Litwinów. Ci ostatni górowali jednak nad w większości niewykształconym narodem białoruskim, pod względem kultury, form organizacyjnych i kancelaryjnych. Pierwsza państwowość białoruska przetrwała zaledwie kilka miesięcy. Następnie ziemie zostały podzielone pomiędzy Rosję (utworzono z nich Białoruską Republikę Radziecką) i Polskę (z zachodnich terenów Białorusi utworzono cztery województwa- między innymi stanisławowskie i białostockie). Niezależność państwową Białoruś uzyskała w 1991r., to dnia dzisiejszego jednak bardzo widoczne są w tym kraju wpływy rosyjskie.

Według wielu historyków państwo rosyjskie zostało założone w okresie wczesnego średniowiecza przez Wikingów. Za legendarnego założyciela Rusi uważa się księcia Ruryka. Genezę założenia Rusi przez Normanów potwierdzają liczne znaleziska archeologiczne- na przykład miecze i hełmy wyrabiane w słynącej z bogatych złóż metali Skandynawii. Pierwsze znalezione w Rosji dokumenty są w spisane w charakterystycznym dla form kościelnych języku starocerkiewnosłowiańskim. W 988r. Włodzimierz zdecydował się na wprowadzenie chrześcijaństwa w kraju. Posunięcie to znacznie ułatwiło, rządzącej Rusią dynastii Ruryrkowiczów . Przez cały okres trwania średniowiecza Rusinom udało się znacznie poszerzyć swe terytorium. Poradzono sobie także, pomimo początkowych niepowodzeń z inwazją Tatarów. W 1584r. zmarł ostatni przedstawiciel dynastii Ruryrkowiczów- Iwan Groźny. Władzę w Rosji przejęła wówczas dynastia Romanowów, która wygasła dopiero w 1917r., po rozstrzelania przez komunistów cara Mikołaja II wraz z rodziną w Jekaterynburgu. Władzę w kraju przejęli następnie komuniści. Utworzono Socjalistyczny Związek Republik Radzieckich, który przetrwał do 1991r. Następnie w Rosji wprowadzono parlamentarny system rządów.